3. rocznica buntu rosyjskiej Grupy Wagnera (24.06.2023)

Bunt rosyjskiej Grupy Wagnera (Czerwiec 2023)

Dziś przypada 3. rocznica buntu rosyjskiej Grupy Wagnera, która według mnie była najważniejszym wydarzeniem politycznym 2023 roku z uwagi na zaistniały wówczas kryzys wewnętrzny Federacji Rosyjskiej. Śledziwszy ówczesną sytuację geopolityczną w Rosji doszedłem do wniosku, że państwo rosyjskie jest kolosem na glinianych nogach i każdorazowa erozja w kierownictwie wojskowym uznawana jest przez Władimira Putina (tj. prezydenta Federacji Rosyjskiej) za zdradę państwową. Potwierdzeniem tego było przemówienie prezydenta Rosji z 24.06.2023 roku, w którym wyraził poważne zaniepokojenie z powodu buntu Grupy Wagnera na czele którego stanął Jewgienij Prigożyn. Dodatkowo Putin określił działania Grupy Wagnera jako "zdradę" i "cios w plecy" podobny do tego jaki Imperium Rosyjskie dotknęło w 1917 roku. Dla tych którzy nie pamiętają bądź nie orientują się w otoczce politycznej związanej z tym wydarzeniem to należy wyjaśnić, że katalizatorem buntu Grupy Wagnera był wielomiesięczny konflikt pomiędzy Jewgienijem Prigożynem (tj. szef rosyjskiej Grupy Wagnera) a Ministerstwem Obrony Federacji Rosyjskiej na czele którego stał wówczas Siergiej Szojgu i Walerijem Gierasimowem (tj. szef sztabu generalnego Sił Zbrojnych Rosji) w sprawie odpowiedniego i należytego dostarczenia amunicji i uzbrojenia dla oddziałów Grupy Wagnera walczących w rejonie Bachmutu w obwodzie donieckim. Kolejnym decydującym czynnikiem wpływającym na decyzję Jewgienija Prigożyna o rozpoczęciu rewolty w strukturach wojskowych Federacji Rosyjskiej było rzekomy atak rakietowy na jeden z oddziałów Grupy Wagnera dokonany przez armię rosyjską. Po tym uderzeniu rakietowym Prigożyn zintensyfikował wysiłki zmierzające do wyrażenia sprzeciwu przeciwko Ministerstwu Obrony Federacji Rosyjskiej. Co ciekawe według Bartłomieja Wypartowicza (dla Super Expressu) rosyjska Grupa Wagnera nie miała realnych szans na zajęcie stolicy Rosji podczas marszu na Moskwę, ponieważ dysponowała zbyt skromnymi siłami (było to ok. 5000 bojowników Grupy Wagnera). Celem nadrzędnym marszu na Moskwę wg Wypartowicza było zademonstrowanie sprzeciwu wobec działalności Ministerstwa Obrony Federacji Rosyjskiej, a szczególnie Siergieja Szojgu (tj. minister obrony Federacji Rosyjskiej). (Źródło: Super Express, 28.06.2023). W raporcie ISW (Instytutu Studiów nad Wojną) z dnia 24.06.2023 r. czytamy, że prawdopodobnym zamiarem Jewgienija Prigożyna (tj. szef rosyjskiej Grupy Wagnera) było pozyskanie lojalności wyższych oficerów rosyjskich i personelu wojskowego Sił Zbrojnych Rosji, ale jest mało prawdopodobne, aby uzyskał wystarczające wsparcie wojskowe, biorąc pod uwagę, że związany z Grupą Wagnera, generał Siergiej Surowikin potępił wezwanie Prigożyna do zbrojnego buntu. Sam Siergiej Surowikin posądzony o udział w buncie Grupy Wagnera został później odsunięty ze stanowiska dowódcy Sił Powietrzno-Kosmicznych i zastępcy dowódcy operacji na Ukrainie. Taki sam los czekał generała Andrieja Judina, zastępcy Surowikina, który również został odsunięty od obowiązków w wyniku czystek po buncie. ​Następną postacią, która została odsunięta od obowiązków po buncie był generał Władimir Aleksiejew, zastępca szefa wywiadu wojskowego GRU. Kolejną osobą, która została odsunięta od obowiązków po buncie był generał Michaił Mizincew, były wiceminister obrony Federacji Rosyjskiej. Tak zwany marsz na Moskwę został zatrzymany na osobiste polecenie Jewgienija Prigożyna 200 kilometrów od Moskwy i dodatkowo zarządzono powrót Wagnerowców do obozów wojskowych, żeby uniknąć rozlewu krwi. Efektem takiej decyzji szefa Grupy Wagnera było to, że Prigożyn cały dzień (tj. 24.06.2023 r.) negocjował z Aleksandrem Łukaszenką (tj. prezydent Białorusi) i ten pierwszy zgodził się na zatrzymanie marszu na Moskwę w zamian za gwarancje bezpieczeństwa. W ramach porozumienia między Kremlem a Prigożynem zdecydowano:

1. Jewgienij Prigożyn (tj. szef rosyjskiej Grupy Wagnera) przeniesie się na Białoruś.

2. Postępowanie karne wobec szefa Grupy Wagnera zostanie umorzone.

3. Najemnicy (Wagnerowcy), którzy wzięli udział w buncie nie będą sądzeni.

4. Członkowie Grupy Wagnera, którzy nie wzięli udziału w buncie otrzymają kontrakty wojskowe z Ministerstwem Obrony Federacji Rosyjskiej.

(Źródło: tvn24.pl, 25.06.2023).

Historia Prigożyna kończy się 23 sierpnia 2023 roku. Jak poinformowały rosyjskie media, w katastrofie samolotu tego dnia zginął Jewgienij Prigożyn. Maszyna rozbiła się nieopodal wsi Kużenkino w obwodzie twerskim (Rosja). Rosyjski rząd potwierdził śmierć co najmniej 10 osób. W samolocie mieli lecieć najemnicy z Grupy Wagnera. Rosjanie informują, że na liście pasażerów byli Jewgienij Prigożyn (tj. szef rosyjskiej Grupy Wagnera) i Dmitrij Utkin (tj. założyciel Grupy Wagnera). 

(Źródło: Mateusz Lachowski / Twitter, 23.08.2023).

Autor tekstu: Arkadiusz Tutak.

Zdjęcie: Bunt rosyjskiej Grupy Wagnera (Czerwiec 2023).